0
nafaka alacağından vazgeçmek

Nafakadan Feragat

Nafakadan Feragat

Nafakadan feragat etmek; nafaka alacaklısının bu hakkından kendi isteği ile vazgeçmesi anlamına gelmektedir. Feragat hükmü, nafakanın çeşidine göre farklı kural ve şartlara bağlanmıştır. Nafaka feragatı maddi hukuk anlamında olabileceği gibi, usul hukuku açısından ya da her ikisini kapsayacak şekilde gerçekleşebilir.

Nafaka ve Feragat Kavramı

Nafaka, kelime anlamı olarak ” geçinmek üzere gerekliliği olan şeylerin bütünü” anlamını taşımaktadır. Aile hukuku’nda aile bireylerinin olması gereken koşullarda yaşamalarını sağlayabilmek için yasa koyucu tarafları kadın ya da erkek ayrımı yapmadan nafaka yükümlülüğü ile koruma altına almaktadır. Nafaka, boşanma ya da  ayrılık ile eşin ve/veya çocukların alacağı olabileceği gibi, yoksulluğa düşen kardeş için de aile bireyleri tarafından yardım nafakası gündeme gelebilmektedir.

Nafaka çeşitleri, nafakanın alacaklısına göre farklı kurallara bağlanmıştır. Nafakadan feragat etmek için o nafakanın kural ve şartlarına bakılması gerekir.

  Nafaka kavramı ve çeşitleri ile ilgili daha ayrıntılı bilgi almak için "nafaka" isimli makalemize göz atabilirsiniz...

Feragat kavramı ise, hakkından kendi isteği ile vazgeçmek manasını taşır. Feragat edecek kişinin öncelikle bir hakkı bulunmalıdır ve sonrasında kişi bu hakkından baskı ve zorlama altında kalmadan kendi rızası ile vazgeçtiğini beyan etmelidir.

Nafakadan Feragat Etmenin Usül ve Şartları

Hukuki anlamda nafakadan feragatin hükmedilebilmesi için usul hukuku bağlamında aranan tüm şartların uygun bir şekilde karşılanıp karşılanmadığının incelenmesi gerekmektedir.

Dava açmanın bir hak olması gibi, açılmış olan davadan feragat etmek de bir haktır.

Nafakadan feragat etmek, kanunda bahsi geçen her bir nafaka kavramı için ayrı bir anlam ifade etmektedir. Çocuklar için öngörülmüş nafakalardan, yoksulluk durumuna düşen taraflar için öngörülmüş nafakalara, her nafaka çeşidi kendi usülleri içerisinde değerlendirilir.

Sözlü ya da yazılı bir ifade ile mahkeme esnasında ya da sonrasında verilecek bir dilekçe ile davacı nafaka alacağından feragat edebilir.

  • Nafakadan feragat, davacının (nafaka alacaklısının) mahkemeye vereceği ifade ile nafaka davasından vazgeçtiğini belirtmesi ile olacaktır. Bu noktada feragatın geçerli olabilmesi için mahkemenin onayına ihtiyaç duyulmaz. Feragat beyanı ardından davacı, nafaka için açtığı davadan ve nafaka alacağından ve hatta beyan ile belirterek dava konusu yapmış olduğu haklarından da vazgeçmiş sayılır.
  • Feragat beyanı esnasında “feragat” kelimesinin kullanılması zorunluluğu yoktur. Davacının açıkça davasından vazgeçtiğini belirtecek anlamda kelimeler kullanması yeterlidir.
  • Feragat beyanının yapılmasının ardından bu feragattan vazgeçmek mümkün değildir. Bu ancak ve ancak özgür irade ile ilgili sorunlar varsa farklı bir mahkeme ile iptal istemi yapılabilir. Bu durumda, davacının feragatini iptal etme isteğini geçerli sebepleriyle birlikte ispat etmeye yükümlüdür.

Tedbir Nafakasından Feragat

Türk Medeni Kanunu esasınca, boşanma ve ayrılık süreci esnasında dava devam ederken, zor duruma düşebilecek olan tarafın maddi anlamda korunmasını sağlamak ve ayrıca çocukların bakımı için gerekli masraflarında karşılanması amacıyla dava devam ederken ödenmeye başlanan tedbir amaçlı bir nafaka çeşididir.

Ayrılık aşamasında açılacak olan boşanma davası ile birlikte verilecek bir dilekçe ile zor durumda olan eşe tedbir nafakası bağlanır. Normal şartlarda hükmedilmiş bir tedbir nafakası boşanma dava dilekçesinin verildiği tarihten, dava kararının kesinleştiği tarihe kadar devam eder. Boşanma davası kararı ile birlikte davanın durumuna göre tedbir nafakası yerine yoksulluk nafakası ve/veya iştirak nafakası hükmedilebilir.

Boşanma davasını devam ettiği bu sürede tedbir nafakası alacaklısı olan kişi, “artık nafaka almak istemiyorsa veya ihtiyaç durumu ortadan kalktıysa” o kişi tedbir nafakası hakkından feragat edebilir.

Tedbir nafakasından feragat etmek için, mahkeme esnasında sözlü olarak bunun ifade edilmesi ya da bir dilekçe ile bu isteğin mahkemeye belirtilmesi yeterlidir.  Böylece kişi, kendi isteği ile nafaka almaktan vazgeçtiğini mahkeme nezninde belirtmiş olur. Mahkeme, tedbir nafakasından feragatı, eşler ve çocuklar bakımından inceleyerek onaylar. Tedbir nafakasından feragat tarihinden itibaren nafaka yükümlüsünün (nafaka ödemesi gereken tarafın) nafaka yükümlülüğü sona erer.

Tedbir nafakasından feragat eden bir insan, yeniden tedbir nafakası davası açamaz ancak yeni bir ihtiyaç hasıl olması halinde mahkeme durumu yeniden değerlendirebilir. BU durum da geçici tedbir nafakası gündeme gelir.

Geçici tedbir nafakasından “boşanma kararı sonrası temyiz aşamasında” ya da “karar düzenleme aşamasında” feragat edilmesi mümkündür.

  Tedbir nafakası ile ilgili daha ayrıntılı bilgi almak için " tedbir nafakası" konulu yazımıza göz atabilirsiniz.

Çocuk İçin Tedbir Nafakasından Feragat

Çocuk açısından hükmedilecek tedbir nafakasından feragat hakkı çocuğun velisine aittir. Çocuğun vekaletini elinde bulunduran kişi, çocuğun tedbir nafakasından feragat edebilir. Bunun için sulh hakiminden izin alınmasına gerek yoktur. Mahkeme bu isteğin uygunluğunu incelemeye alacaktır.

Yoksulluk Nafakasından Feragat

Yasa koyucu, Türk Medeni Kanununun 175. maddesinde boşanma sonrası eşler arasında karşılıklı mali dayanışmanın devam etmesi ve bu süreçte yoksulluğa düşme ihtimali olan tarafı korumak amacıyla yoksulluk nafakası öngörmüştür.

Yoksulluk nafakasının hükmedilebilmesi için talep gerekmektedir.

Anlaşmalı boşanma durumlarında hazırlanan protokol de yoksulluk nafakasından bahseldilmemişse ve nihai mahkeme kararından yoksulluk nafakasın talebi ve hükmü yer almıyorsa sonradan yoksulluk nafakası istenemez.

Yoksulluk nafakası, boşanma davasının sonuçlanması ile hükmedilir. Yoksulluk nafakası talebinde bulunan bir kişi, dava devam ederken bu hakkından feragat edebilir. Aile hukuku kaynaklı, şahısa bağlı haklardan sayılan yoksulluk nafakasından feragat edilebilmesi için açık bir feragat dilekçesinin yer alması ya da dava esnasında açık ve net bir şekilde ifade edilmiş ve kayıtlara geçmiş olması gerekmektedir.

  Yoksulluk nafakası ile ilgili daha ayrıntılı bilgi almak için " yoksulluk nafakası " konulu yazımıza göz atabilirsiniz.

Yoksulluk nafakasından feragat, boşanma kararının kesinleşmesinin ardından ya da düzeltme aşamasında yapılabilir.

İştirak Nafakasından Feragat

İştirak nafakası, çocukların velayetini diğer eşe veren tarafın, çocukların bakımına katkı sağlamak amacıyla çocukları alan tarafa ödediği nafaka çeşididir. İştirak nafakası TMK’nın 182. maddesiyle şekillendirilmiştir.

Her eş çocuğun bakım, sağlık veya eğitim gibi giderlerine kendi mali kuvveti oranında katkı yapmak ile yükümlüdür.

İştirak nafakasında çocuğun velayetine sahip olan tarafın maddi gücü oldukça yerinde olsa bile karşı taraf için iştirak nafakasına hükmedilebilir ancak nafaka miktarı belirlenirken mali durumlar göz önünde bulundurulur.

İştirak nafakası çocuk için belirlenmiş bir haktır. İştirak nafakasından feragat çocuğun bu hakkının elinden alınması anlamını taşıyabileceği gibi bir yandan da çocuğun ebeveyni ile arasındaki kişisel iletişimin azalmasına sebep olacaktır.

İştirak nafakası talep olmadan, hakim tarafından re’sen verilebilmektedir.

  İştirak nafakası ile ilgili daha ayrıntılı bilgi almak için " İştirak Nafakası " konulu yazımıza göz atabilirsiniz.

İştirak Nafakasından Feragat Edilmezlik ve Nedenleri

Çocuğun velayetini elinde bulunduran taraf, çocuk için hükmedilecek olan iştirak nafakasından feragat etme talebinde bulunabilir ancak mahkeme bu talebi onaylamadan önce bu durumun çocuk açısından ve çocuk ile ebeveyn ilişkisi açısında sonuçlarına bakacaktır.

İştirak nafakasından feragat etmek yasal anlamda mümkün olmasının yanında feragatın geçerliliğini zorlayan önemli nedenler mevcuttur.

Kamu düzenine dair çocuk hakkı oluşu:

İştirak nafakası kamu düzenine dair bir çocuk hakkıdır. Bu sebeple feragatın çocuğun geleceğini ve yaşam standartlarını sekteye uğratmayacağına hususuna bakılır

İlişki bağları açısından önemi:

İştirak nafakası, iletişim açıcından bir köprü görevi de üstlenmektedir. İştirak nafakasından feragatin, karşı tarafın çocuk ile ilgili tüm bağlarını kesmek amaçlı olduğu şüphesi ortaya çıktığında iştirak nafakasından feragat kararı geçerli olmayacaktır.

Çocuğun talebi:

İştirak nafakası her an doğup gelişebilen haklardandır. Daha önceden geçerli bir şekilde feragat edilmiş nafaka hakkı, ihtiyaç vuku bulduğunda yeniden gündeme gelebilir. Ayrıca küçüğün, çocukluk  döneminden çıkarak ergin olduğu dönemde, eğitim giderleri ve bakımı için kendisi de yeniden iştirak nafakası talebinde bulunabilir.

İştirak nafakasından feragat, çeşitli hallerde mümkün iken, burada tarafların yaşam koşulları, ekonomik ve sosyal ilişkileri çocuk yararına incelenerek sonuca varılır.

Bir cevap yazın

Your email address will not be published. Required fields are marked *